Kυβερνοεπίθεση στο σύστημα απομακρυσμένης διαχείρισης των επαγγελματικών ψυγείων αντιμετώπισε τα ξημερώματα της Δευτέρας 2 Νοεμβρίου επιχείρηση κρεάτων στην Κηφισιά. Ο ιδιοκτήτης της, Γιώργος Μπούμπας, μίλησε στο Cantina για το περιστατικό και την άμεση κινητοποίηση που, όπως επισημαίνει, απέτρεψε την αλλοίωση των προϊόντων και τις οικονομικές απώλειες.

Το περιστατικό σημειώθηκε σε μια περίοδο κατά την οποία καταγράφονται ανάλογες κυβερνοεπιθέσεις σε επαγγελματικά συστήματα ψύξης σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Πρόκειται για μια νέα πρόκληση για τις επιχειρήσεις τροφίμων, καθώς η προστασία της ψυκτικής αλυσίδας εξαρτάται πλέον και από την ασφάλεια των ψηφιακών υποδομών.

 

Γ. Μπούμπας: Είχαν αλλοιωθεί οι ρυθμίσεις θερμοκρασίας και δεν μπορούσαμε να παρέμβουμε

Ο Γιώργος Μπούμπας, ιδιοκτήτης της επιχείρησης Κρέατα Ηπείρου Μπούμπας, περιγράφει τι συνέβη στο κατάστημα της Κηφισιάς και πώς αντιμετωπίστηκε το πρόβλημα: «Τα ξημερώματα της Δευτέρας διαπιστώσαμε δυσλειτουργία στα ψυγεία του καταστήματός μας στην Κηφισιά. Επικοινωνήσαμε αμέσως με την τεχνική εταιρεία, η οποία εντόπισε κυβερνοεπίθεση στο σύστημα απομακρυσμένης διαχείρισης.

»Είχαν αλλοιωθεί οι ρυθμίσεις θερμοκρασίας, ενώ δεν μπορούσαμε να παρέμβουμε χειροκίνητα. Η ομάδα μας αντέδρασε άμεσα, με στόχο την διασφάλιση της ποιότητας των προϊόντων μας, κάτι που επετεύχθη απόλυτα. Χάρη στην έγκαιρη κινητοποίηση, αποφύγαμε οικονομικές απώλειες. Για εμάς, προτεραιότητα παραμένει η ασφάλεια των τροφίμων και η εμπιστοσύνη των πελατών μας.

»Το περιστατικό ανέδειξε μια νέα πρόκληση για τον κλάδο: η προστασία μιας επιχείρησης τροφίμων περιλαμβάνει και την ψηφιακή της υποδομή. Η τεχνολογία προσφέρει δυνατότητες παρακολούθησης, χρειάζεται όμως επαγρύπνηση, τεχνική υποστήριξη και ετοιμότητα, ώστε μια κακόβουλη παρέμβαση να εντοπίζεται γρήγορα και να αντιμετωπίζεται πριν αποκτήσει συνέπειες για την επιχείρηση και τον καταναλωτή».

Τι σημαίνει μια κυβερνοεπίθεση για την ασφάλεια των τροφίμων

Η διατήρηση της σωστής θερμοκρασίας είναι καθοριστική για την ασφάλεια των ευαλλοίωτων τροφίμων, ιδιαίτερα του νωπού κρέατος, των ψαριών, των γαλακτοκομικών και των κατεψυγμένων προϊόντων. Ακόμη και μια προσωρινή διακοπή της ψύξης μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα, ανάλογα με τη θερμοκρασία που αναπτύσσεται και τη διάρκεια της έκθεσης.

Όταν ένα τρόφιμο παραμένει εκτός των προβλεπόμενων συνθηκών συντήρησης, μπορεί να ευνοηθεί ο πολλαπλασιασμός παθογόνων μικροοργανισμών. Η επαναφορά της θερμοκρασίας στα κανονικά επίπεδα δεν εξαλείφει απαραίτητα τον κίνδυνο, ενώ η εμφάνιση και η οσμή ενός προϊόντος δεν αρκούν για να διαπιστωθεί αν είναι ασφαλές.

Στην περίπτωση μιας κυβερνοεπίθεσης, το πρόβλημα μπορεί να προκύψει χωρίς να έχει προηγηθεί μηχανική βλάβη. Τα σύγχρονα επαγγελματικά ψυγεία διαθέτουν συχνά συστήματα απομακρυσμένης παρακολούθησης, μέσω των οποίων οι τεχνικοί μπορούν να ελέγχουν τη λειτουργία τους, να ενημερώνονται για δυσλειτουργίες και να πραγματοποιούν αλλαγές στις ρυθμίσεις.

Εάν κάποιος αποκτήσει μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση σε αυτά τα συστήματα, μπορεί να παρέμβει στη λειτουργία τους, αλλάζοντας τις επιθυμητές θερμοκρασίες ή ενεργοποιώντας λειτουργίες όπως η απόψυξη. Αυτό δεν σημαίνει ότι η πραγματική θερμοκρασία στο εσωτερικό του ψυγείου φτάνει αυτομάτως στην τιμή που ορίζει ο εισβολέας.

Για να αξιολογηθεί αν έχουν επηρεαστεί τα τρόφιμα, χρειάζονται πραγματικές μετρήσεις θερμοκρασίας, στοιχεία για τη διάρκεια της απόκλισης και έλεγχος σύμφωνα με τις διαδικασίες ασφάλειας τροφίμων της επιχείρησης.

Η ανεξάρτητη καταγραφή θερμοκρασιών, οι ειδοποιήσεις σε περίπτωση απόκλισης, η τακτική συντήρηση και η δυνατότητα ασφαλούς τεχνικής παρέμβασης αποτελούν κρίσιμα μέτρα προστασίας. Σε αυτά προστίθεται πλέον και η ανάγκη θωράκισης των συστημάτων απομακρυσμένης πρόσβασης.

Κυβερνοεπιθέσεις σε επαγγελματικά ψυγεία σε όλη την Ευρώπη

Το περιστατικό στην Κηφισιά έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά κυβερνοεπιθέσεων που έχουν καταγραφεί το τελευταίο διάστημα σε επαγγελματικά συστήματα ψύξης. Παρότι δεν έχει αποδειχθεί ότι όλες συνδέονται μεταξύ τους, παρουσιάζουν κοινά χαρακτηριστικά ως προς τον τρόπο με τον οποίο επηρεάζεται η λειτουργία των εγκαταστάσεων.

Στις 2 Νοεμβρίου αναφέρθηκαν προβλήματα σε επιχειρήσεις τροφίμων στο Βέλγιο, στη Σουηδία, στην Ολλανδία, στο Λουξεμβούργο, στην Ιρλανδία και στην Εσθονία, ενώ αντίστοιχες δυσλειτουργίες διερευνήθηκαν και στη Φινλανδία.

Σύμφωνα με το Reuters και το Associated Press, μεταξύ των επιχειρήσεων που επηρεάστηκαν ήταν καταστήματα των αλυσίδων ICA, Coop, Carrefour, Delhaize και SuperValu, καθώς και εγκατάσταση της IKEA στο Βέλγιο.

Στη Σουηδία, υπεύθυνη καταστήματος της ICA δήλωσε στο Reuters ότι οι καταψύκτες έφτασαν τους 50°C και ότι τα προϊόντα καταστράφηκαν. Στο Βέλγιο, κρεοπωλείο στην περιοχή της Αμβέρσας ανέφερε ζημιές περίπου 15.000 ευρώ από αλλοιωμένα κρέατα, ενώ σε άλλα καταστήματα πραγματοποιήθηκαν προληπτικές αποσύρσεις τροφίμων.

Είχαν προηγηθεί, στις 12 Οκτωβρίου, ανάλογες επιθέσεις στη Γαλλία, οι οποίες επηρέασαν εκατοντάδες σούπερ μάρκετ και ανεξάρτητες επιχειρήσεις. Οι παρεμβάσεις στα συστήματα ελέγχου προκάλεσαν σοβαρές διαταραχές στην ψύξη και σημαντικές οικονομικές ζημιές.

Σε ορισμένα από τα ευρωπαϊκά περιστατικά εντοπίστηκαν ευπάθειες σε παλαιότερες εκδόσεις λογισμικού συστημάτων ελέγχου ψύξης. Η δανέζικη εταιρεία Danfoss, εξοπλισμός της οποίας χρησιμοποιείται σε επαγγελματικές εγκαταστάσεις, έχει επισημάνει την ανάγκη ενημέρωσης του λογισμικού και προστασίας της απομακρυσμένης πρόσβασης.

Σχεδόν 13.000 εκτεθειμένα συστήματα ψύξης σε 99 χώρες

Το μέγεθος του δυνητικού κινδύνου αποτυπώνεται και σε έρευνα της εταιρείας κυβερνοασφάλειας Forescout, που δημοσιεύτηκε τον Οκτώβριο του 2026. Οι ερευνητές της εντόπισαν 12.976 υπηρεσίες απομακρυσμένης διαχείρισης επαγγελματικών συστημάτων ψύξης, προσβάσιμες μέσω διαδικτύου, σε 99 χώρες και περιοχές. Σύμφωνα με τα ευρήματα, περίπου το 80% των εκτεθειμένων υπηρεσιών Danfoss StoreView λειτουργούσε με παλαιότερες εκδόσεις λογισμικού.

Τα στοιχεία δεν σημαίνουν ότι όλες αυτές οι εγκαταστάσεις έχουν παραβιαστεί ή ότι είναι εξίσου ευάλωτες. Ωστόσο, δείχνουν πόσο εκτεταμένη είναι η χρήση συστημάτων που, εφόσον δεν προστατεύονται επαρκώς, μπορούν να αποτελέσουν στόχο κυβερνοεπιθέσεων.

Η έρευνα αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή τέτοιες τεχνολογίες δεν χρησιμοποιούνται μόνο στα σούπερ μάρκετ και στα κρεοπωλεία. Συναντώνται επίσης σε βιομηχανίες τροφίμων, αποθηκευτικές εγκαταστάσεις, οινοποιεία και άλλους χώρους όπου ο έλεγχος της θερμοκρασίας είναι απαραίτητος.

Μέχρι στιγμής δεν έχει εξακριβωθεί ποιος βρίσκεται πίσω από τις επιθέσεις που καταγράφονται στην Ευρώπη ούτε αν αποτελούν μέρος μιας κοινής επιχείρησης.

Αυτό που γίνεται πλέον σαφές είναι ότι μια κυβερνοεπίθεση δεν περιορίζεται απαραίτητα στην απώλεια δεδομένων ή στη διακοπή λειτουργίας υπολογιστών. Μπορεί να επηρεάσει άμεσα τη συντήρηση των τροφίμων, να προκαλέσει την απόσυρση μεγάλων ποσοτήτων προϊόντων και να δημιουργήσει οικονομικές απώλειες. Για τις επιχειρήσεις τροφίμων, η κυβερνοασφάλεια αποτελεί πλέον και ζήτημα προστασίας της ψυκτικής αλυσίδας.